Welkom op de website van Dagelijks Duurzaam Dilemma.

gezondheid

…fijn huishoudelijk afval in de prullenbak of scheiden?
Read More

Wat nou als je al jouw fijn huishoudelijk afval in de prullenbak gooit OF het scheidt? Wat is duurzamer? (Oppervlakte cirkels zijn in onderlinge kwantitatieve verhouding, ook tussen de verschillende posts.) “Preventie, hergebruik en recycling zijn manieren waarop grondstoffen efficiënter kunnen worden benut, terwijl verbranding en vergisting kunnen bijdragen om een deel van de energie die in de materialen vast ligt terug te winnen.” (1) Het kabinet kondigde eind 2016 aan de Nederlandse economie in 2050 volledig te willen laten draaien op herbruikbare grondstoffen (2). En zo de milieuimpact van onze huidige consumptiemaatschappij te minimaliseren. Om de doelstellingen voor 2050 te halen zal zoveel mogelijk afval moeten worden vermeden. Als er wel ‘afval’ ontstaat zal dit in steeds grotere mate moeten worden hergebruikt. De huidige aanpak is om zoveel mogelijk afval te scheiden. Dit kan door middel van gescheiden inzameling van afval (bronscheiden) of door restafval in de fabriek te scheiden (nascheiden). In deze post gaan we in op wat scheiden van verschillende afvalstromen (papier en karton, glas, GFT, textiel en kunststoffen) oplevert qua CO2-uitstoot reductie en energiebesparing (3). Hierin maken we onderscheid in het effect van bronscheiding en nascheiding. Uitgangspunt is dat het afval bij recycling een deel van een primair product of grondstof kan vervangen. Er worden energieconsumptie en (gerelateerde) CO2-emmissies vermeden die anders nodig waren om het product of grondstof helemaal opnieuw te produceren. Bij verbranding wordt energieproductie en gebruik van fossiele brandstoffen vermeden. De afvalketen is nogal complex met verchillende typen inzameling, transport, sorteer- en verwerkingsinstallaties etc. En elke type heeft weer een andere energieconsumptie en CO2-uitstoot. Daarom richten we ons hier op zoveel mogelijk hergebruik en recycling van grondstoffen. Deze ketens zullen steeds duurzamer en efficiënter moeten worden. Om zo te voorkomen dat waardevolle grondstoffen worden verbrand. De impact van het wel of niet recyclen van de verschillende grondstoffen -en de impact hiervan op ecosystemen, grondstoffen en landgebruik, fijnstofvorming, etc.- behandelen we in afzonderlijke posts. Samenstelling fijn huishoudelijk afval 2014 (4) * hout, steenachtig materiaal, rest De impact van het wel of niet scheiden van verschillende afvalstromen  Gescheiden inzamelen (bronscheiden) van huishoudelijk afval wordt al langer gedaan met papier en karton, glas, GFT, textiel en wit- en bruingoed (elektronica). Recentelijk worden ook kunststof en drankkartons in veel gemeenten gescheiden ingezameld. Nascheiden gebeurt onder andere om ferro en non-ferro metalen uit het huishoudelijk restafval te halen en te recyclen. In sommige gevallen wordt er ook herbruikbaar kunststof uit het restafval gehaald. Het inzamelen van huishoudelijk afval gebeurt via (ondergrondse) containers, minicontainers, zakken of dozen en inzamelpunten. Restafval wordt getransporteerd naar een nascheidingsinstallatie en afvalverbrandingsinstallatie, gescheiden afval gaat naar verschillende specifieke verwerkingsinstallaties. Papier en karton Wekelijks doen we in Nederland per persoon 2kg oudpapier weg. Alleen oudpapier dat gescheiden van het restafval wordt ingezameld kan tot 7x worden hergebruikt. Het ingezamelde oudpapier wordt getransporteerd, gesorteerd en geschikt gemaakt als gronstof voor nieuw pappier (ontinkten, bleken, etc.). Ons wekelijkse papierafval van 2kg per persoon zorgt, bij het volledig gescheiden inzamelen, voor een CO2-uitstoot besparing van: -0,5 kg CO2e*  /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 250 kgCO2/ton (5) En een energiebesparingpotentieel van: -2,6 kWh* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 1,3 kWh/kg Oudpapier dat bij het huishoudelijke restafval belandt is te nat en vies om te hergebruiken voor de papierindustrie. Het papier wordt nagescheiden uit het huishoudelijke restafval en als secundaire brandstof gebruikt. Als al ons wekelijkse oudpapier bij het restafval belandt en in een AVI (afvalverwerkingsinstallatie) verbrandt wordt met een hoog elektrisch rendement kan dit zorgen voor een CO2-uitstoot besparing van: -0,6 kg CO2e* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 290 kgCO2/ton. Glas Wekelijks doen we in Nederland per persoon 0,5kg glas weg. Glas kan 100% worden gerecycled. Het huidige recyclingresultaat voor verpakkingsglas ligt in Nederland rond de 80%. Glas op kleur scheiden bespaart grondstoffen en energie om bijvoorbeeld wit glas te maken (6). Als alle kleuren glas door elkaar komen kan alleen bruin glas gemaakt worden. Ons wekelijkse glasafval van 0,5kg zorgt, bij het volledig gescheiden inzamelen, voor  voor een CO2-uitstoot besparing van: -0,15 kg CO2e* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 0,286 kgCO2/kg En een energiebesparingpotentieel van: -0,1 kWh* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 0,2 kWh/kg Uit onderzoek van de Wageningen Universiteit blijkt dat ongeveer 50% van het verpakkingsglas aanwezig in huishoudelijk restafval, kan worden nagescheiden en geschikt is om te recyclen tot verpakkingsglas (7). Verpakkingsglas verbranden in een afvalverwerkingsinstallatie levert niets op qua energie. GFT Wekelijks doen we in Nederland per persoon 3,3 kg GFT-afval weg. GFT-afval dat gescheiden wordt ingezameld, gaat meestal eerst naar een vergistingsinstallatie. Daar wordt er biogas (groen gas) en compost van gemaakt (8). Ons wekelijkse GFT-afval van 3,3kg per persoon zorgt, bij het volledig gescheiden inzamelen, voor een CO2-uitstoot besparing van: -0,9 kg CO2e* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 0,280 kgCO2/kg En een energiebesparingpotentieel van: -4,3 kWh* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 1,3 kWh/kg Ongescheiden GFT-afval wordt samen met het andere restafval als secundaire brandstof gebruikt. In GFT-afval zit veel niet-brandbare materialen, waardoor de opbrengst gering is. Separate verwerking van GFT-afval is goedkoper dan verbranden als onderdeel van het restafval (9). Textiel Wekelijks doen we in Nederland per persoon 0,4 kg textiel weg. Kleding uit de textielcontainer krijgt vaak een tweede leven in andere landen. Textiel kan ook worden gerecycled tot bijvoorbeeld isolatiemateriaal. Steeds vaker worden gerecyclede vezels in nieuwe stoffen verwerkt (10). Ons wekelijkse textiel-afval van 0,4kg per persoon zorgt, bij het volledig gescheiden inzamelen, voor een CO2-uitstoot besparing van: -0,3 kg CO2e* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 0,800 kgCO2/kg En een energiebesparingpotentieel van: -15,2 kWh* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van 38 kWh/kg Nascheiden van textiel is moeilijk door vervuiling met restafval (en vooral door het vocht) verliest het textiel zijn waarde als grondstof. Ongescheiden textiel wordt samen met het andere restafval verbrand. Kunststof  Wekelijks doen we in Nederland per persoon 1,3kg kunststof weg. In Nederland wordt er op dit moment rond de 50% van het kunststof gerecycled(11) via bronscheiding. Ons wekelijkse kunststof  afval van 1,3kg per persoon zorgt, bij het volledig gescheiden inzamelen, voor een CO2-uitstoot besparing van: -4,1 kg CO2e* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van gemiddeld 3,15 kgCO2/kg (12) En een energiebesparingpotentieel van: -5,0 kWh* /week * - teken om duidelijk aan te geven dat het om een besparing gaat van gemiddeld 3,9 kWh/kg (13)  Uit onderzoeken(14)(15) en pilots blijkt dat nascheiding van kunststof de potentie heeft om efficiënter en goedkoper te zijn dan bronscheiden van kunststof. Uit ander onderzoek(16) lijkt bronscheiding in combinatie met nascheiding de beste optie. Ons wekelijkse kunststof verpakkingen afval van 1,3kg per persoon zorgt, als het volledig bij het restafval komt, voor een CO2-uitstoot besparing van: -2,5 kg CO2e* /week * bij 60% kunststof verpakkingen nascheiden uit het restafval Copernicus Instituut, Universiteit Utrecht (2010), SAVING MATERIALS (geraadpleegd op 26 februari 2017) Rijksoverheid, Kabinet: Nationaal grondstoffenakkoord voor recycle-economie in 2050 (geraadpleegd op 26 februari 2017) Met behulp van het iWaste-model. Zie 1 Ministerie van Infrastructuur en Milieu, Samenstelling van het huishoudelijk restafval, sorteeranalyses 2015 (geraadpleegd op 26 februari 2017) Via recycling van papier wordt energie bespaard voor de productie van primair papier van houtvezels. Verder zijn in de berekeningen meegenomen: inzamelen, transporteren, nascheden, geschikt maken, etc. Duurzaamglas, Glas is eindeloos (geraadpleegd op 26 februari 2017) Wageningen Universiteit, Nascheiden van verpakkingsglas uit gemengd huishoudelijk restafval (geraadpleegd op 26 februari 2017) AgentschapNL, Bio-energie - Input Groente-, fruit- en tuinafval (gft) (geraadpleegd op 26 februari 2017) MilieuCentraal, Afval verwerken (geraadpleegd op 26 februari 2017) MilieuCentraal, Kleding, textiel en schoenen (geraadpleegd op 26 februari 2017) Mejudice, Nascheiding van plastic is beter voor milieu en economie dan bronscheiding (geraadpleegd op 26 februari 2017) 3,75 kgCO2/kg bij PE; 3,35 kgCO2/kg bij PP; 2,35 kgCO2/kg bij PET; 3,8 kWh/kg bij PE; 2,9 kWh/kg bij PP; 4,9 kWh/kg bij PET; Tinbergen Institute, A Cost-Effectiveness Analysis For Incineration Or Recycling Of Dutch Household Plastics (geraadpleegd op 26 februari 2017) Roteb, Quickscan CO2-effecten inzameling integraal / deelfracties huishoudelijk afval (kunststof, glas, textiel, papier, gft en hout) voor Rotterdam (geraadpleegd op 26 februari 2017) Wageningen UR, Hergebruik van Kunststof, Nascheiden is een waardevolle aanvulling op bronscheiden -Openbare samenvatting   Save Save Save Save Save Save Save Save Save